رکود جهانی بار دیگر به تیتر اول رسانههای اقتصادی تبدیل شده است. با تشدید تنشهای تجاری و تعرفههای سنگین آمریکا، بازارها به سرعت واکنش نشان دادهاند و نشانههای رکود جهانی در بسیاری از شاخصهای اقتصادی دیده میشود. در این گزارش، آخرین تحولات اقتصادی و ژئوپلیتیکی تأثیرگذار بر بازارهای جهانی را بررسی میکنیم.
افت رشد اقتصاد جهانی در گزارش صندوق بینالمللی پول
بر اساس تازهترین پیشبینی صندوق بینالمللی پول (IMF)، رشد اقتصادی جهان در سال ۲۰۲۵ به ۳.۳ درصد محدود شده است. این کاهش رشد عمدتاً تحتتأثیر افت اقتصادهای پیشرفته، فشار تعرفههای تجاری و تداوم اختلال در زنجیره تأمین جهانی است.
دور جدید مذاکرات تجاری آمریکا و چین در سایه تعرفهها
در شرایطی که جنگ تجاری تشدید شده، مقامات چین و آمریکا در سوئیس گرد هم آمدهاند تا تنشهای تعرفهای را کاهش دهند. دولت چین با کاهش نرخ ذخیره قانونی بانکها، قصد دارد اقتصاد داخلی خود را در برابر شوکهای خارجی مقاوم کند.
افزایش تعرفهها توسط دولت ترامپ و تهدید علیه صادرات جهانی
از تاریخ ۵ آوریل ۲۰۲۵، دولت ترامپ اجرای تعرفههای جدید را آغاز کرده است.
- حداقل تعرفه عمومی: ۱۰٪ بر تمام واردات
- تعرفه برای چین: ۵۴٪
- تعرفه برای اتحادیه اروپا: ۲۰٪
- تعرفه واردات خودرو و قطعات: ۲۵٪ از ۳ آوریل
این تصمیمها مستقیماً صادراتمحورهایی مانند آلمان و ژاپن را در تنگنا قرار داده و بر زنجیرههای تأمین جهانی فشار آورده است.
واکنش بازارها به تعرفهها و ترس از رکود
در پی اعمال تعرفهها، بازارهای سهام آسیا و اروپا دچار افت شدند. سرمایهگذاران داراییهای امن مثل طلا و اوراق قرضه را جایگزین داراییهای پرریسک کردند.
• قیمت طلا با افت ۰.۷٪ به ۳۳۹۸.۸۰ دلار رسید
• قیمت نفت خام WTI با رشد ۱.۲٪ به ۵۹.۹۰ دلار رسید
• شاخص دلار آمریکا (DXY) به ۹۹.۴۵ واحد رسید
شاخص S&P 500 نیز نوسان داشته و در محدوده ۵۶۰۶ تا ۵۶۵۸ معامله میشود.
افزایش احتمال رکود جهانی و رشد تورم
تحلیلگران JP Morgan شانس وقوع رکود جهانی تا پایان ۲۰۲۵ را ۶۰٪ برآورد کردهاند؛ عددی که پیش از اعلام تعرفهها ۴۰٪ بود.
همچنین بر اساس دادههای Fitch، نرخ مالیات مؤثر بر واردات آمریکا به ۲۲٪ رسیده؛ بالاترین سطح در ۱۰۰ سال اخیر.
تورم هستهای آمریکا در صورت ادامه تعرفهها تا ۳٪ افزایش خواهد یافت، در حالی که تورم در اروپا نیز از ۲٪ عبور کرده است.
پیامدهای ژئوپلیتیکی و تنشزا در آسیا
درگیریهای جدید میان هند و پاکستان پس از حمله تروریستی در کشمیر، ریسکهای ژئوپلیتیکی را تشدید کردهاند. این تحولات، امنیت انرژی و بازار کالاهای اساسی را در سطح جهانی تهدید میکنند.
چشمانداز مبهم آینده تجارت جهانی
با تهدید اقدامات تلافیجویانه از سوی چین و اروپا، آینده تجارت آزاد جهانی بیش از هر زمان دیگر در هالهای از ابهام قرار گرفته است. اگر مذاکرات فعلی نتیجه ندهد، جهان باید خود را برای موج جدیدی از حمایتگرایی و رکود آماده کند.
نتیجهگیری
در شرایطی که تعرفههای آمریکا بازارها را ناآرام کردهاند و تنشهای سیاسی نیز رو به افزایشاند، مسیر آینده اقتصاد جهانی با عدم قطعیت فراوان روبهروست. سرمایهگذاران باید با استراتژیهای محافظهکارانه وارد میدان شوند و چشم به تحولات پیشرو بدوزند.
