این آخرین درس از شش روش مدیریت ریسک بروکرهاست. اگر B-Book، A-Book و مدل ترکیبی را خوانده باشید، C-Book را راحت میفهمید. اینجا یاد میگیرید وقتی جایی این اصطلاح را شنیدید، دقیقاً منظور چیست و چه چیزی باید برایتان مهم باشد.
C-Book چیست؟ یک اصطلاح غیررسمی با دو معنا
A-Book و B-Book در صنعت بروکری معنای نسبتاً روشنی دارند، اما C-Book تعریف رسمی و یکسانی ندارد و در هیچ قانون نظارتی به این اسم نیامده است. در عمل دو معنا بیشتر شنیده میشود:
- معنای اول: دنبال کردن معاملات سودده. بروکر معاملهی مشتری سودده را کامل نزد تأمینکننده پوشش میدهد (A-Book) و جدا از آن، با سرمایهی خودش هم در همان جهت وارد میشود تا از مهارت آن مشتری سود ببرد.
- معنای دوم: پوشش نسبی. بروکر فقط درصدی از پوزیشن مشتریان را پوشش میدهد و بقیه را بر اساس دیدگاه خودش از بازار نگه میدارد؛ یعنی مدیریت فعال ریسک به جای قانون ثابت.
وجه مشترک هر دو این است که بروکر دیگر فقط واسطه یا طرف مقابل نیست؛ با دیدگاه خودش روی بازار موقعیت میگیرد. نکته: بعضی منابع C-Book را «نگه داشتن همهی معاملات در دفتر بروکر» معرفی میکنند؛ این در واقع همان B-Book است.
C-Book چطور کار میکند؟ مثال عددی
سود یا زیان بروکر = سود و زیان بخش داخلی + سود و زیان موقعیت شخصی بروکر۱) بروکر هر ۱۰ لات را نزد تأمینکننده میخرد ← سود یا زیان مشتری از جیب بروکر نیست.
۲) بروکر بعد از اجرای سفارش مشتری، ۵ لات هم برای حساب خودش میخرد.
اگر قیمت ۳۰ پیپ بالا برود: مشتری ۱۰ × ۳۰ × ۱۰ = ۳٬۰۰۰ دلار سود میکند که از پوشش تأمینکننده جبران میشود؛ بروکر روی موقعیت خودش ۵ × ۳۰ × ۱۰ = ۱٬۵۰۰ دلار سود دارد.
اگر قیمت ۳۰ پیپ پایین برود: بروکر همان ۱٬۵۰۰ دلار زیان میکند. یعنی C-Book ریسک تازهای به بروکر اضافه میکند، نه اینکه ریسک را کم کند.
ارزش پیپ و هزینهی واقعی چنین معاملهای را با ماشین حساب ارزش پیپ بررسی کنید.
مقایسه C-Book با A-Book، B-Book و مدل ترکیبی
| ویژگی | B-Book | A-Book | مدل ترکیبی | C-Book |
|---|---|---|---|---|
| طرف مقابل شما | بروکر | تأمینکننده | بسته به مسیر | معمولاً تأمینکننده |
| موقعیت شخصی بروکر | مخالف مشتریان | ندارد | مخالف، تا سقف | در جهت دیدگاه خودش |
| منبع سود بروکر | اسپرد و زیان مشتریان | کمیسیون و مارکآپ | هر دو | هر دو + معاملهی شخصی |
| ریسک برای بروکر | زیاد | کم | متوسط | بستگی به اندازهی موقعیت |
| معنای رایج در صنعت | روشن | روشن | روشن | مبهم، دو معنا |
اگر هنوز فرق مدلها برایتان روشن نیست، اول مدل ترکیبی را بخوانید؛ C-Book معمولاً لایهای روی همان مدل است.
آیا C-Book قانونی است؟ تضاد منافع و مرز فرانترانینگ
- معامله با سرمایهی خود شرکت بهتنهایی ممنوع نیست؛ بانکها و بروکرها میز معاملاتی خودشان را دارند.
- جلو زدن از سفارش مشتری (فرانترانینگ)، یعنی معاملهی بروکر قبل از اجرای سفارش مشتری با استفاده از اطلاع از آن، در قوانین نهادهای معتبر ممنوع است، چون قیمت بدتری به مشتری میرسد.
- نهادهای نظارتی معتبر از بروکر میخواهند تضاد منافع را شناسایی، مدیریت و افشا کند. اگر بروکر از اطلاعات معاملات مشتریان برای خودش استفاده میکند، باید در سند سیاست تضاد منافعش آمده باشد.
پس سؤال مهم برای شما «آیا بروکر C-Book دارد؟» نیست؛ این است که سفارش شما با بهترین قیمت ممکن و بدون تأخیر عمدی اجرا میشود یا نه. برای بررسی مجوز، درس رگولاتوری بروکر را ببینید.
C-Book برای شما چه معنایی دارد و در متاتریدر چه میبینید؟
در متاتریدر و تریدینگ ویو هیچ نشانهای از C-Book نمیبینید. اگر بروکر فقط بعد از اجرای سفارش شما معامله کند، روی قیمت شما اثری ندارد. نشانههایی که ارزش بررسی دارد:
- اسلیپیج منفی تکراری در سفارشهای بزرگ که هیچوقت مثبت نمیشود.
- تأخیر یا ریکوت فقط در لحظههایی که معاملهی شما سودده است.
- نبود سند تضاد منافع یا توضیح مبهم دربارهی مدیریت ریسک.
برای مقایسهی منصفانه، هزینهی کل هر حساب را با ماشین حساب هزینه معامله حساب کنید و منبع درآمد بروکرها را در درس بروکرها چطور درآمد دارند مرور کنید.
اشتباهات رایج درباره C-Book
- یکی دانستن C-Book با B-Book. نگه داشتن همهی معاملات در دفتر بروکر همان B-Book است.
- فکر کردن اینکه C-Book یعنی بروکر علیه شماست. در معنای اول، بروکر همجهت با مشتری سودده معامله میکند و از زیان او سودی نمیبرد.
- باور به اینکه C-Book یک نوع حساب است. این یک روش داخلی مدیریت ریسک است، نه گزینهای در ثبتنام.
- نتیجهگیری از یک معامله. یک اسلیپیج یا یک ریکوت دلیل تقلب نیست؛ الگوی تکراری را در دفتر معاملات خود بررسی کنید.
با این درس شش روش مدیریت ریسک بروکرها تمام میشود. درس بعد دربارهی قیمتگذاری بروکرها است.
سوالات متداول درباره C-Book
C-Book به زبان ساده یعنی چه؟
اصطلاحی غیررسمی برای حالتی که بروکر علاوه بر پوشش معاملات مشتریان، با سرمایهی خودش و بر اساس دیدگاه خودش روی بازار موقعیت میگیرد؛ مثلاً همجهت با مشتریان سودده.
فرق C-Book با B-Book چیست؟
در B-Book بروکر طرف مقابل شماست و از زیان شما سود میبرد. در C-Book (معنای رایج) معاملهی شما پوشش داده میشود و بروکر جدا از آن برای خودش معامله میکند.
آیا C-Book قانونی است؟
معامله با سرمایهی شرکت ممنوع نیست، اما جلو زدن از سفارش مشتری ممنوع است و بروکرهای دارای مجوز معتبر باید تضاد منافع را افشا کنند.
آیا C-Book روی قیمت معاملهی من اثر دارد؟
اگر بروکر بعد از اجرای سفارش شما معامله کند، نه. اسلیپیج منفی یکطرفه و تکراری نشانهای است که باید از پشتیبانی و نهاد نظارتی پیگیری شود.
کدام بروکرها C-Book دارند؟
بروکرها این را اعلام نمیکنند و تعریف یکسانی هم وجود ندارد. به جای برچسب، مجوز، کیفیت اجرا و هزینهی کل را مقایسه کنید.
