مارجین (Margin) مبلغی از موجودی حساب است که بروکر هنگام باز کردن یک معامله اهرمی به عنوان وجه تضمین کنار می‌گذارد. مارجین هزینه یا کارمزد نیست و از حساب شما کم نمی‌شود؛ فقط تا وقتی معامله باز است «قفل» می‌ماند و با بستن معامله دوباره آزاد می‌شود.

به کمک مارجین می‌توانید معامله‌ای چند برابر موجودی خود باز کنید. مثلاً با لوریج ۱:۱۰۰، برای معامله‌ای به ارزش ۱۰٬۰۰۰ دلار فقط ۱۰۰ دلار مارجین لازم است. اما سود و زیان بر اساس کل ۱۰٬۰۰۰ دلار حساب می‌شود؛ یعنی همان‌قدر که سود بزرگ‌تر می‌شود، زیان هم بزرگ‌تر است.

به زبان ساده: مارجین مثل بیعانه‌ای است که برای اجاره یک خودروی گران می‌دهید؛ خودرو مال شما نیست، اما اگر به آن آسیب بزنید (زیان کنید) خسارت از جیب خودتان می‌رود.

مارجین چگونه محاسبه می‌شود؟ فرمول و مثال

مارجین لازم برای هر معامله از ارزش کل معامله و لوریج حساب به دست می‌آید:

مارجین لازم = ارزش معامله ÷ لوریج

ارزش معامله = حجم به لات × اندازه قرارداد × قیمت

مثال ۱ (EUR/USD): خرید 0.50 لات با قیمت 1.0800 و لوریج ۱:۲۰۰
ارزش معامله: 0.50 × ۱۰۰٬۰۰۰ × 1.08 = ۵۴٬۰۰۰ دلار
مارجین لازم: ۵۴٬۰۰۰ ÷ ۲۰۰ = ۲۷۰ دلار
مثال ۲ (طلا): خرید 0.10 لات XAU/USD با قیمت ۴٬۰۰۰ دلار و لوریج ۱:۱۰۰ (هر لات طلا ۱۰۰ اونس)
ارزش معامله: 0.10 × ۱۰۰ × ۴٬۰۰۰ = ۴۰٬۰۰۰ دلار
مارجین لازم: ۴۰٬۰۰۰ ÷ ۱۰۰ = ۴۰۰ دلار

بروکرها گاهی به جای لوریج، «درصد مارجین» را اعلام می‌کنند. این دو فقط دو شکل نوشتن یک عددند:

لوریجدرصد مارجین لازممارجین برای معامله ۱۰٬۰۰۰ دلاری
۱:۳۰۳.۳۳٪۳۳۳ دلار
۱:۱۰۰۱٪۱۰۰ دلار
۱:۲۰۰۰.۵٪۵۰ دلار
۱:۵۰۰۰.۲٪۲۰ دلار

مارجین طلا، شاخص‌ها و ارزهای دیجیتال در بسیاری از بروکرها بیشتر از جفت ارزهای اصلی است، چون لوریج کمتری برای آن‌ها می‌دهند. مارجین هر معامله را قبل از باز کردن با ماشین حساب مارجین Fxyab حساب کنید. برای رابطه دقیق این دو مفهوم درس رابطه مارجین و لوریج و برای خود اهرم درس لوریج چیست را ببینید.

مارجین در متاتریدر: اکوئیتی، فری مارجین و مارجین لول

در پایین پنجره متاتریدر (تب Trade) چند عدد می‌بینید که همه به مارجین مربوط‌اند:

  • Balance (بالانس): موجودی حساب بدون در نظر گرفتن معاملات باز.
  • Equity (اکوئیتی): بالانس به‌اضافه سود یا منهای زیان شناور معاملات باز؛ ارزش واقعی حساب در این لحظه.
  • Margin (مارجین استفاده‌شده): مجموع مارجینی که معاملات باز قفل کرده‌اند.
  • Free Margin (مارجین آزاد): اکوئیتی منهای مارجین استفاده‌شده؛ پولی که برای باز کردن معامله جدید یا تحمل زیان باقی مانده است.
  • Margin Level (مارجین لول): نسبت اکوئیتی به مارجین استفاده‌شده به درصد؛ مهم‌ترین عدد برای اینکه بدانید چقدر از کال مارجین فاصله دارید.

مارجین لول = (اکوئیتی ÷ مارجین استفاده‌شده) × ۱۰۰

مثال: بالانس ۱٬۰۰۰ دلار، یک معامله با مارجین ۲۰۰ دلار و زیان شناور ۱۰۰ دلار:
اکوئیتی = ۹۰۰ دلار — مارجین آزاد = ۹۰۰ − ۲۰۰ = ۷۰۰ دلار — مارجین لول = (۹۰۰ ÷ ۲۰۰) × ۱۰۰ = ۴۵۰٪

توضیح کامل هر کدام از این اصطلاحات با مثال‌های بیشتر در درس بالانس، اکوئیتی، فری مارجین و مارجین لول آمده است.

مارجین کال و استاپ اوت چه زمانی رخ می‌دهد؟

اگر معاملات در زیان باشند، اکوئیتی و در نتیجه مارجین لول پایین می‌آید. بروکرها دو مرز تعیین می‌کنند:

  • مارجین کال (Margin Call): هشدار بروکر؛ در بیشتر بروکرها وقتی مارجین لول به حدود ۱۰۰٪ برسد. در این حالت دیگر نمی‌توانید معامله جدید باز کنید.
  • استاپ اوت (Stop Out): وقتی مارجین لول به حد استاپ اوت (معمولاً بین ۲۰ تا ۵۰ درصد، بسته به بروکر) برسد، بروکر خودکار پرزیان‌ترین معامله را می‌بندد تا موجودی منفی نشود.
ادامه مثال بالا: اگر زیان شناور به ۹۰۰ دلار برسد، اکوئیتی ۱۰۰ دلار و مارجین لول ۵۰٪ می‌شود. در بروکری با استاپ اوت ۵۰٪، معامله همین‌جا بسته می‌شود و از ۱٬۰۰۰ دلار فقط ۱۰۰ دلار باقی می‌ماند.

قیمتی را که حساب شما به کال یا استاپ اوت می‌رسد از قبل با ماشین حساب مارجین کال و استاپ‌اوت ببینید. اینکه کال مارجین چطور اتفاق می‌افتد در درس کال مارجین چیست و راه‌های جلوگیری از آن در درس ۵ راه جلوگیری از کال مارجین آمده است.

اشتباهات رایج درباره مارجین

  • «مارجین کم یعنی ریسک کم»: نه. ریسک را حجم معامله و فاصله حد ضرر تعیین می‌کند، نه مارجین. با مارجین ۵۰ دلاری هم می‌شود کل حساب را از دست داد.
  • استفاده از تمام مارجین آزاد: اگر بیشتر موجودی را به مارجین تبدیل کنید، حساب جایی برای تحمل حتی یک حرکت کوچک مخالف ندارد. بسیاری از معامله‌گران مارجین استفاده‌شده را زیر ۱۰ تا ۲۰ درصد اکوئیتی نگه می‌دارند.
  • بی‌توجهی به مارجین در اخبار و آخر هفته: برخی بروکرها قبل از اخبار مهم یا تعطیلات، مارجین لازم را بالا می‌برند و مارجین لول یک‌باره پایین می‌آید.
  • معامله بدون حد ضرر: وقتی حد ضرر ندارید، عملاً استاپ اوت بروکر حد ضرر شما می‌شود؛ گران‌ترین حد ضرر ممکن.

حجم مناسب هر معامله را با فرمول درس لات چیست حساب کنید تا مارجین هیچ‌وقت به دردسر تبدیل نشود.

سوالات متداول درباره مارجین

مارجین در فارکس به زبان ساده چیست؟

مارجین بخشی از موجودی حساب است که بروکر برای باز نگه داشتن یک معامله اهرمی به عنوان تضمین کنار می‌گذارد و پس از بستن معامله آزاد می‌شود.

آیا مارجین از حساب کم می‌شود؟

خیر. مارجین هزینه نیست و فقط تا زمان باز بودن معامله قفل می‌شود. آنچه از حساب کم می‌شود زیان معامله، اسپرد، کمیسیون و سواپ است.

فری مارجین چیست؟

فری مارجین یا مارجین آزاد، اکوئیتی منهای مارجین استفاده‌شده است؛ پولی که برای معامله جدید یا تحمل زیان معاملات باز در اختیار دارید.

مارجین لول چند درصد خطرناک است؟

در بیشتر بروکرها مارجین لول ۱۰۰٪ مرز مارجین کال است و بین ۲۰ تا ۵۰ درصد استاپ اوت رخ می‌دهد. بهتر است مارجین لول را همیشه چند برابر این اعداد نگه دارید.

مارجین با لوریج چه فرقی دارد؟

لوریج نسبت اهرم است (مثلاً ۱:۱۰۰) و مارجین مبلغ دلاری تضمینی که بر اساس همین نسبت برای هر معامله قفل می‌شود. هرچه لوریج بیشتر، مارجین لازم کمتر.