خلاصه: الگوی کنج (Wedge یا الگوی وج، گاهی «گوه») از دو خط روند هم‌جهت ساخته می‌شود که به هم نزدیک می‌شوند. در کنج صعودی هر دو خط رو به بالا هستند و شکست معمولاً به پایین است؛ در کنج نزولی هر دو خط رو به پایین‌اند و شکست معمولاً به بالاست. یعنی جهت کنج و جهت شکست مورد انتظار برعکس هم‌اند. الگو فقط با بسته شدن کندل بیرون از کنج کامل می‌شود.

کنج شبیه الگوی مثلث است، با یک تفاوت مهم: در مثلث یکی از خطوط صاف است یا دو خط در جهت مخالف‌اند، ولی در کنج هر دو خط یک جهت دارند. این تفاوت کوچک معنای الگو را عوض می‌کند. در این درس یاد می‌گیریم کنج را چطور رسم کنیم، چه زمانی معتبر است و چرا شکست اشتباه در آن زیاد است.

الگوی کنج صعودی (Rising Wedge) چیست؟

در الگوی کنج صعودی قیمت سقف‌ها و کف‌های بالاتر می‌سازد، اما کف‌ها سریع‌تر از سقف‌ها بالا می‌روند؛ پس خط پایینی پرشیب‌تر از خط بالایی است و دو خط به هم نزدیک می‌شوند. ظاهر بازار صعودی است، ولی هر موج صعودی کوتاه‌تر از قبلی است و خریداران نفس کم می‌آورند. به همین دلیل کنج صعودی معمولاً یک الگوی نزولی حساب می‌شود.

خط بالایی (کم‌شیب)خط پایینی (پرشیب)هدف: شروع کنجشکست
الگوی کنج صعودی: دو خط رو به بالا که به هم نزدیک می‌شوند و شکست به پایین
  • برای رسم هر خط دست‌کم دو تماس لازم است و معمولاً پنج تماس در مجموع (سه روی یک خط و دو روی دیگری) الگو را معتبرتر می‌کند. روش رسم خطوط را در درس خط روند ببینید.
  • اگر کنج صعودی بعد از یک روند صعودی طولانی شکل بگیرد، بازگشتی است؛ اگر وسط یک روند نزولی (به شکل یک اصلاح رو به بالا) دیده شود، ادامه‌دهنده‌ی روند نزولی است.

الگوی کنج نزولی (Falling Wedge) چیست؟

الگوی کنج نزولی آینه‌ی کنج صعودی است: قیمت سقف‌ها و کف‌های پایین‌تر می‌سازد، اما سقف‌ها سریع‌تر از کف‌ها پایین می‌آیند. فروشندگان در هر موج کمتر پیش می‌روند و شکست مورد انتظار به سمت بالاست؛ پس کنج نزولی معمولاً یک الگوی صعودی است.

خط پایینی (کم‌شیب)خط بالایی (پرشیب)هدف: شروع کنجشکست
الگوی کنج نزولی: دو خط رو به پایین که به هم نزدیک می‌شوند و شکست به بالا
ویژگیکنج صعودیکنج نزولی
جهت دو خطهر دو رو به بالاهر دو رو به پایین
خط پرشیب‌ترخط پایینی (کف‌ها)خط بالایی (سقف‌ها)
شکست مورد انتظاربه پایینبه بالا
بعد از روند صعودیبازگشتیادامه‌دهنده
بعد از روند نزولیادامه‌دهندهبازگشتی
حد ضرر رایجبالای آخرین سقف داخل کنجزیر آخرین کف داخل کنج

تأیید شکست، نقطه ورود، حد ضرر و هدف

کنج تا وقتی قیمت داخل دو خط است فقط یک «احتمال» است. معامله‌گران معمولاً منتظر بسته شدن کندل بیرون از خط می‌مانند؛ عبور سایه‌ی کندل کافی نیست. ورود هم مثل الگوهای دیگر به دو شکل انجام می‌شود: بلافاصله پس از بسته شدن کندل شکست، یا در پولبک به خط شکسته‌شده، که همیشه رخ نمی‌دهد.

دو روش رایج برای هدف قیمتی کنج:

  1. بازگشت به شروع کنج: نقطه‌ای که الگو از آن شروع شده (پایین‌ترین کف در کنج صعودی یا بالاترین سقف در کنج نزولی) هدف اول است.
  2. ارتفاع دهانه: فاصله‌ی دو خط در پهن‌ترین قسمت، از نقطه‌ی شکست اندازه گرفته می‌شود.

هدف کنج نزولی = نقطه شکست + ارتفاع دهانه کنج

مثال: فرض کنید طلا در نمودار چهارساعته یک کنج نزولی از 4100 تا 3900 دلار ساخته؛ در ابتدای الگو فاصله‌ی دو خط حدود 80 دلار است و قیمت در 3940 خط بالایی را با بسته شدن کندل می‌شکند. هدف به روش دهانه حدود 3940 + 80 = 4020 است و هدف دوم، شروع کنج، حدود 4100. اگر حد ضرر زیر آخرین کف داخل کنج در 3895 باشد، ریسک 45 دلار و ریوارد تا هدف اول 80 دلار است؛ نسبت ریسک به ریوارد حدود 1.8. اگر شکست دیرتر و نزدیک نوک کنج رخ دهد، دهانه‌ی باقی‌مانده کوچک است و این نسبت بدتر می‌شود. این مثال آموزشی است و پیشنهاد معامله نیست.

نسبت ریسک به ریوارد و حجم را با ماشین حساب ریسک به ریوارد و ماشین حساب حجم معامله حساب کنید.

تفاوت کنج با مثلث، پرچم و کانال

الگوشکل خطوطمعنای رایج
کنجدو خط هم‌جهت که به هم نزدیک می‌شوندشکست خلاف جهت کنج
مثلثیک خط صاف و یک خط شیب‌دار، یا دو خط در جهت مخالفصعودی/نزولی یا خنثی (متقارن)
پرچم سه‌گوش (پنانت)مثلث کوچک بعد از یک حرکت تند (میله)ادامه‌ی همان حرکت
کانالدو خط موازیحرکت در محدوده تا زمان شکست

پرچم کلاسیک هم کمی شبیه کنج کوچکی است که خلاف جهت میله کج شده؛ تفاوت اصلی، وجود میله‌ی تند قبلی و زمان کوتاه‌تر پرچم است. اگر دو خط کنج به‌جای نزدیک شدن از هم دور شوند، به آن کنج انبساطی یا الگوی بلندگو (Broadening) می‌گویند که رفتار متفاوتی دارد و نباید با کنج معمولی یکی گرفته شود.

الگوی کنج در متاتریدر و تریدینگ ویو

  • متاتریدر: با ابزار Trendline دو خط جداگانه بکشید؛ یکی روی سقف‌ها و یکی روی کف‌ها. ابزار Equidistant Channel برای کنج مناسب نیست، چون خطوطش موازی‌اند.
  • تریدینگ ویو: در بخش الگوها ابزار آماده‌ی Wedge (کنج) هست که با پنج کلیک پنج نقطه‌ی تماس را می‌گیرد؛ می‌توانید از Trend Line ساده هم استفاده کنید.
  • کنج را در تایم‌فریم بالاتر هم چک کنید؛ کنجی که در نمودار ۱۵ دقیقه‌ای دیده می‌شود ممکن است فقط یک موج کوچک داخل روند روزانه باشد.
  • حجم معاملات در بسیاری از کنج‌ها با نزدیک شدن به نوک کم می‌شود و افزایش حجم هنگام شکست، تأیید بهتری است. در فارکس اسپات حجم واقعی متمرکز وجود ندارد و حجم تیک فقط تقریبی است.

اشتباهات رایج در معامله با الگوی کنج

  • اشتباه گرفتن جهت: کنج صعودی یعنی خطوط رو به بالا، نه شکست رو به بالا. این رایج‌ترین اشتباه است.
  • ورود قبل از شکست: کنج‌ها می‌توانند مدت طولانی ادامه پیدا کنند و قیمت ممکن است خلاف انتظار از آن خارج شود.
  • رسم با تماس‌های کم: دو تماس روی هر خط حداقل است؛ با تماس‌های کم‌تر هر حرکتی شبیه کنج می‌شود.
  • شکست نزدیک نوک: وقتی قیمت تا نوک کنج پیش می‌رود، الگو قدرتش را از دست می‌دهد و اغلب به حرکت خنثی می‌رسد.
  • نادیده گرفتن نسبت ریسک به ریوارد: اگر حد ضرر منطقی دور و هدف نزدیک باشد، الگوی درست هم معامله‌ی خوبی نمی‌سازد.
  • تکیه بر یک الگو: بسیاری از معامله‌گران کنج را کنار سطوح حمایت و مقاومت و روند تایم‌فریم بالاتر بررسی می‌کنند.

سوالات متداول الگوی کنج

الگوی کنج صعودی است یا نزولی؟

کنج صعودی (خطوط رو به بالا) معمولاً نزولی تعبیر می‌شود و کنج نزولی (خطوط رو به پایین) معمولاً صعودی. جهت شکست مورد انتظار خلاف جهت خطوط است، اما تا بسته شدن کندل بیرون از کنج قطعی نیست.

فرق الگوی وج با الگوی کنج چیست؟

هیچ؛ وج همان تلفظ کلمه‌ی انگلیسی Wedge است و کنج یا گوه ترجمه‌ی فارسی آن.

تفاوت کنج با مثلث چیست؟

در کنج هر دو خط یک جهت دارند و به هم نزدیک می‌شوند؛ در مثلث یک خط صاف است یا دو خط در جهت مخالف‌اند.

هدف قیمتی الگوی کنج چطور حساب می‌شود؟

دو روش رایج است: بازگشت به نقطه‌ی شروع کنج، یا اندازه‌گیری ارتفاع دهانه‌ی کنج از نقطه‌ی شکست. هر دو تخمین‌اند و تضمینی برای رسیدن قیمت نیست.

الگوی کنج در کدام تایم فریم معتبرتر است؟

کنج‌هایی که در تایم‌فریم‌های بالاتر مثل چهارساعته و روزانه و با تماس‌های بیشتر شکل می‌گیرند معمولاً معتبرترند؛ در تایم‌فریم‌های خیلی پایین نویز زیاد است.